Rilland - Bewerkingsoverzicht

W. van Gorsel: /* Geschiedenis */

2025-04-08T10:01:49Z

Geschiedenis

← Oudere versie		Versie van 8 apr 2025 10:01
Regel 20:		Regel 20:

	== Geschiedenis ==		== Geschiedenis ==
	Rilland was tot in de 13de eeuw, een eiland, waar de abdij van Nijvel waarschijnlijk al in het jaar 980 bezittingen had. In het centrale deel van het eiland lagen de dorpen Rilland en Maire (Mare), in het westen ervan [[Valkenisse]] en [[Waarde]]. De kerk van Rilland wordt voor het eerst genoemd in de tiendlijst van 1275-1280; het is niet bekend aan wie zij was gewijd. De parochie behoorde toe aan het kapittel van Oudmunster in Utrecht. In de kerk was een vicarie ter ere van O.L.V. Binnen de parochie Rilland stond een kapel te [[Gobbenoord]], genoemd in 1365. Aan de oever van de Honte of Westerschelde lag een tol. In 1530 is het dorp ten onder gegaan. Met het oude dorp is de kerk verdwenen die de begraafplaatsen bevatte van enkele edelen, meest uit het geslacht Valckenisse. Het in de 18de eeuw gestichte nieuwe dorp Rilland was evenals het oude een agrarische gemeenschap. Het werd zwaar getroffen door de overstromingsramp in 1953. Van 1904-1966 was er te Rilland een klooster van de capucijnen dat later in gebruik was als verpleegtehuis voor demente bejaarden, 'De Werfkampen'. Tot 1968 woonde er in Rilland veel personeel van de vliegbasis Woensdrecht; de basis werd in genoemd jaar gesloten en het personeel verhuisde naar elders. De uitvoering van een groot kanaalproject de nieuwe [[Schelde-~~Rijnverbinding~~]] vlak ten oosten van Rilland en Bath heeft voor een niet onbelangrijke opleving gezorgd.		Rilland was tot in de 13de eeuw, een eiland, waar de abdij van Nijvel waarschijnlijk al in het jaar 980 bezittingen had. In het centrale deel van het eiland lagen de dorpen Rilland en Maire (Mare), in het westen ervan [[Valkenisse]] en [[Waarde]]. De kerk van Rilland wordt voor het eerst genoemd in de tiendlijst van 1275-1280; het is niet bekend aan wie zij was gewijd. De parochie behoorde toe aan het kapittel van Oudmunster in Utrecht. In de kerk was een vicarie ter ere van O.L.V. Binnen de parochie Rilland stond een kapel te [[Gobbenoord]], genoemd in 1365. Aan de oever van de Honte of Westerschelde lag een tol. In 1530 is het dorp ten onder gegaan. Met het oude dorp is de kerk verdwenen die de begraafplaatsen bevatte van enkele edelen, meest uit het geslacht Valckenisse. Het in de 18de eeuw gestichte nieuwe dorp Rilland was evenals het oude een agrarische gemeenschap. Het werd zwaar getroffen door de overstromingsramp in 1953. Van 1904-1966 was er te Rilland een klooster van de capucijnen dat later in gebruik was als verpleegtehuis voor demente bejaarden, 'De Werfkampen'. Tot 1968 woonde er in Rilland veel personeel van de vliegbasis Woensdrecht; de basis werd in genoemd jaar gesloten en het personeel verhuisde naar elders. De uitvoering van een groot kanaalproject de nieuwe [[Schelde-rijnverbinding]] vlak ten oosten van Rilland en Bath heeft voor een niet onbelangrijke opleving gezorgd.

	== Archeologie ==		== Archeologie ==

W. van Gorsel: /* Monumenten */

2025-04-08T09:59:02Z

Monumenten

← Oudere versie		Versie van 8 apr 2025 09:59
Regel 13:		Regel 13:
	==Monumenten ==		==Monumenten ==
	===Ned. Hervormde kerk===		===Ned. Hervormde kerk===
	[[Bestand:~~DannyBlind_pzc7oktober1995pag60~~.~~JPG~~\|thumb\|right\|~~200px~~\|~~Danny Blind houdt hoog op een trapveldje in Souburg, foto~~: ~~archief PZC~~, Bron: ~~[https://krantenbankzeeland.nl/issue/pzc/1995-10-07/edition/null~~/~~page/20 Krantenbank~~ Zeeland, ~~PZC, 7 oktober 1995, pag~~. 20.]]]		[[Bestand:Rilland1.jpg\|thumb\|right\|300px\|Nederlands Hervormde kerk van Rilland. Foto: M. Meijer-Van der Linde, 2005. Bron: ZB/Beeldbank Zeeland, rec.nr. 89882]]

	In de Nederlands Hervormde kerk (1928) te Rilland staat een doopvont die door de Staatsen van Lillo naar Bath werd meegevoerd.		In de Nederlands Hervormde kerk (1928) te Rilland staat een doopvont die door de Staatsen van Lillo naar Bath werd meegevoerd.

W. van Gorsel: /* Monumenten */

2025-04-08T09:55:53Z

Monumenten

← Oudere versie		Versie van 8 apr 2025 09:55
Regel 13:		Regel 13:
	==Monumenten ==		==Monumenten ==
	===Ned. Hervormde kerk===		===Ned. Hervormde kerk===
			[[Bestand:DannyBlind_pzc7oktober1995pag60.JPG\|thumb\|right\|200px\|Danny Blind houdt hoog op een trapveldje in Souburg, foto: archief PZC, Bron: [https://krantenbankzeeland.nl/issue/pzc/1995-10-07/edition/null/page/20 Krantenbank Zeeland, PZC, 7 oktober 1995, pag. 20.]]]

	In de Nederlands Hervormde kerk (1928) te Rilland staat een doopvont die door de Staatsen van Lillo naar Bath werd meegevoerd.		In de Nederlands Hervormde kerk (1928) te Rilland staat een doopvont die door de Staatsen van Lillo naar Bath werd meegevoerd.

	===Korenmolen===		===Korenmolen===
	De korenmolen `De Witte Molen' uit 1851 is een ronde ongetailleerde stenen bovenkruier met een vertikaal geschoorde stelling.		De korenmolen `De Witte Molen' uit 1851 is een ronde ongetailleerde stenen bovenkruier met een vertikaal geschoorde stelling.

	== Geschiedenis ==		== Geschiedenis ==

W. van Gorsel op 8 apr 2025 om 09:53

2025-04-08T09:53:05Z

← Oudere versie		Versie van 8 apr 2025 09:53
Regel 1:		Regel 1:
	~~{{Infobox~~
	~~\| above = Rilland (Reilande, Relant, Rieland, Roetlande, Rilant, Rylant, en andere)~~
	}}

	[[Bestand:Rilland-1.jpg\|thumb\|right\|250px\|Luchtfoto van Rilland. Foto: J. Midavaine/Slagboom en Peeters, 1993. Bron: ZB, Beeldbank Zeeland, rec.nr. 29626]]		[[Bestand:Rilland-1.jpg\|thumb\|right\|250px\|Luchtfoto van Rilland. Foto: J. Midavaine/Slagboom en Peeters, 1993. Bron: ZB, Beeldbank Zeeland, rec.nr. 29626]]

			Ook wel: Reilande, Relant, Rieland, Roetlande, Rilant, Rylant.
	==Het dorp: kenmerken==		==Het dorp: kenmerken==
	Dorp binnen de gemeente Reimerswaal. Het dorp telt 3.015 inwoners (2021). Rilland is het meest oostelijke dorp in de "staart" van Zuid-Beveland en ligt direct ten zuiden van de A58, niet ver van het Schelde-Rijnkanaal en de provinciegrens met Noord-Brabant. Vóór de gemeentelijke herindeling op 1 januari 1970 was Rilland onderdeel van de gemeente Rilland-Bath, waartoe behoorden: [[Bathpolder]], [[Drie Haasjes]], [[Duivenhoek]], [[Langendijk]], Maire ([[Mairepolder]]), [[Stationsbuurt]], [[Tweede weg]], [[Völckerdorp]]. De samenvoeging met [[Bath]] vond plaats in 1878 na de opheffing van het fort Bath; voor die tijd twee afzonderlijke gemeenten: Rilland-Maire en Fort Bath-Bath. Rilland was evenals Maire en Bath een oude ambachtsheerlijkheid. Het huidige dorp Rilland dat op het einde van de 18de eeuw gesticht is midden in de [[Reigersbergsche polder]] (bedijking in 1773), is genoemd naar het in 1530 verdronken oude dorp; de naam duidt waarschijnlijk op ‘rietland.’		Dorp binnen de gemeente Reimerswaal. Het dorp telt 3.015 inwoners (2021). Rilland is het meest oostelijke dorp in de "staart" van Zuid-Beveland en ligt direct ten zuiden van de A58, niet ver van het Schelde-Rijnkanaal en de provinciegrens met Noord-Brabant. Vóór de gemeentelijke herindeling op 1 januari 1970 was Rilland onderdeel van de gemeente Rilland-Bath, waartoe behoorden: [[Bathpolder]], [[Drie Haasjes]], [[Duivenhoek]], [[Langendijk]], Maire ([[Mairepolder]]), [[Stationsbuurt]], [[Tweede weg]], [[Völckerdorp]]. De samenvoeging met [[Bath]] vond plaats in 1878 na de opheffing van het fort Bath; voor die tijd twee afzonderlijke gemeenten: Rilland-Maire en Fort Bath-Bath. Rilland was evenals Maire en Bath een oude ambachtsheerlijkheid. Het huidige dorp Rilland dat op het einde van de 18de eeuw gesticht is midden in de [[Reigersbergsche polder]] (bedijking in 1773), is genoemd naar het in 1530 verdronken oude dorp; de naam duidt waarschijnlijk op ‘rietland.’

W. van Gorsel op 21 jan 2022 om 09:58

2022-01-21T09:58:07Z

← Oudere versie		Versie van 21 jan 2022 09:58
Regel 3:		Regel 3:
	}}		}}

	[[Bestand:~~Borssele~~-3.jpg\|thumb\|right\|250px\| ~~De vaete aan Het Plein met fontein, gezien in de richting~~ van ~~de Nederlandse Hervormde Kerk~~. Foto: W. ~~van Gorsel~~, ~~28-5-2021~~. Bron: ZB, Beeldbank Zeeland, rec.nr. ~~187008~~]]		[[Bestand:Rilland-1.jpg\|thumb\|right\|250px\|Luchtfoto van Rilland. Foto: J. Midavaine/Slagboom en Peeters, 1993. Bron: ZB, Beeldbank Zeeland, rec.nr. 29626]]

	==Het dorp: kenmerken==		==Het dorp: kenmerken==

W. van Gorsel op 21 jan 2022 om 09:54

2022-01-21T09:54:32Z

← Oudere versie		Versie van 21 jan 2022 09:54
Regel 39:		Regel 39:
	==Encyclopedie van Zeeland, 1982-1984==		==Encyclopedie van Zeeland, 1982-1984==
	{{GoToOriginal}}		{{GoToOriginal}}

			[[category:Geografie]]
			[[category:Topografie]]
			[[category:Plaats]]

W. van Gorsel: /* Auteur */

2022-01-21T09:52:06Z

Auteur

← Oudere versie		Versie van 21 jan 2022 09:52
Regel 28:		Regel 28:

	==Auteur==		==Auteur==
	-J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013		J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013


	==Literatuur==		==Literatuur==

W. van Gorsel: /* Archeologie */

2022-01-21T09:51:53Z

Archeologie

← Oudere versie		Versie van 21 jan 2022 09:51
Regel 25:		Regel 25:

	== Archeologie ==		== Archeologie ==
	Het bij de St.-Felixvloed van 5 november 1530 verdronken Oud-Rilland is grotendeels opgeslokt door de Westerschelde (Nauw van Bath). De noordelijke rand- en buitengebieden van het dorp zijn in de jaren 2004-2006 door de afdeling Zeeland van de Archeologische Werkgemeenschap Nederland onderzocht en gedocumenteerd. In volgende jaren is de monitoring van het gebied voortgezet en werd het een regelmatig excursiedoel voor onder meer scholen uit de regio. De locatie was al eerder bekend door particuliere waarnemingen van restanten van het dorpsgebied en de vondst van vele voorwerpen, die eens toebehoorden aan bewoners van Oud-Rilland.		Het bij de St.-Felixvloed van 5 november 1530 verdronken Oud-Rilland is grotendeels opgeslokt door de Westerschelde (Nauw van Bath). De noordelijke rand- en buitengebieden van het dorp zijn in de jaren 2004-2006 door de afdeling Zeeland van de Archeologische Werkgemeenschap Nederland onderzocht en gedocumenteerd. In volgende jaren is de monitoring van het gebied voortgezet en werd het een regelmatig excursiedoel voor onder meer scholen uit de regio. De locatie was al eerder bekend door particuliere waarnemingen van restanten van het dorpsgebied en de vondst van vele voorwerpen, die eens toebehoorden aan bewoners van Oud-Rilland.
	~~<beeldbank_images>http://digitaal.zeeuwsebibliotheek.nl/foto/147d52e6-97d1-11e3-aa2f-d716fd00dee4</beeldbank_images>~~
	~~<sup>Wadlopen op de Westketel, een bij eb drooggevallen schor in het Nauw van Bath, foto: C. Heijkoop, 20 februari 2007, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 110275</sup>~~

	==Auteur==		==Auteur==

W. van Gorsel op 21 jan 2022 om 09:51

2022-01-21T09:51:25Z

← Oudere versie		Versie van 21 jan 2022 09:51
Regel 20:		Regel 20:
	===Korenmolen===		===Korenmolen===
	De korenmolen `De Witte Molen' uit 1851 is een ronde ongetailleerde stenen bovenkruier met een vertikaal geschoorde stelling.		De korenmolen `De Witte Molen' uit 1851 is een ronde ongetailleerde stenen bovenkruier met een vertikaal geschoorde stelling.
	~~<beeldbank_images>http://digitaal.zeeuwsebibliotheek.nl/foto/cc1d02c0-97d1-11e3-80d0-3ba28b35a481</beeldbank_images>~~
	~~<sup>Stellingmolen De Witte Molen uit 1851, ansichtkaart Turbijn Jr., Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 18736</sup>~~

	== Geschiedenis ==		== Geschiedenis ==

W. van Gorsel: /* Monumenten */

2022-01-21T09:50:44Z

Monumenten

← Oudere versie		Versie van 21 jan 2022 09:50
Regel 15:		Regel 15:

	==Monumenten ==		==Monumenten ==
			===Ned. Hervormde kerk===
			In de Nederlands Hervormde kerk (1928) te Rilland staat een doopvont die door de Staatsen van Lillo naar Bath werd meegevoerd.

	===Korenmolen===		===Korenmolen===
	De korenmolen `De Witte Molen' uit 1851 is een ronde ongetailleerde stenen bovenkruier met een vertikaal geschoorde stelling~~. In de Nederlands Hervormde kerk (1928) te Rilland staat een doopvont die door de Staatsen van Lillo naar Bath werd meegevoerd~~.		De korenmolen `De Witte Molen' uit 1851 is een ronde ongetailleerde stenen bovenkruier met een vertikaal geschoorde stelling.
	<beeldbank_images>http://digitaal.zeeuwsebibliotheek.nl/foto/cc1d02c0-97d1-11e3-80d0-3ba28b35a481</beeldbank_images>		<beeldbank_images>http://digitaal.zeeuwsebibliotheek.nl/foto/cc1d02c0-97d1-11e3-80d0-3ba28b35a481</beeldbank_images>
	<sup>Stellingmolen De Witte Molen uit 1851, ansichtkaart Turbijn Jr., Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 18736</sup>		<sup>Stellingmolen De Witte Molen uit 1851, ansichtkaart Turbijn Jr., Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 18736</sup>